Венко Марковски

Венко Марковски
македонски и бугарски писател
Роден	15 март, 1915 Скопје, денес Република Македонија
Починал	7 јануари, 1988 Софија, Бугарија

Венко Марковски (односно Вениамин Миланов Тошев) (Скопје, 15 март 1915 - Софија, 7 јануари 1988) е македонски и бугарски поет, драмски писател и еден од основоположниците на современата македонска литература.

Содржина 1 Биографиja 2 Творештво 2.1 На македонски јазик 2.1.1 Во Бугарија 2.1.2 Во Македониjа 2.2 На бугарски jaзик 3 Надворешни врски

Биографиja

Марковски е роден во Скопје на 15 март 1915 година. Гимназија завршил во Скопје, а словенска филологија студирал во Софија. Бил член на Македонската литературна група основана во Скопје (1931) и на Македонскиот литературен кружок (1938-1941). Бил во затвор во Гонда Вода и Ениќоj (1941-1942). Учесник во НОБ, член на Главниот штаб на НОВ и ПОЈ, член на Иницијативниот одбор за свикување на АСНОМ и делегат на заседанието.

Во периодот 1944-1945 активно учествува во работата на трите комисии за нострификација на македонскиот литературен јазик. Буквата "Ъ" (ер-голем), за коjа тој се бори да биде дел од македонската азбука не се одобрува од ЦК на КПЈ.

Во 1948 година ја поддржува Резолуцијата на Информбирото. Во конфликтот со Тито е затворен во Идризово, а фамилиjата му е интернирана во Кичево.

На 17 март 1956 година, под името Вениамин Миланов Тошев, за поемата „Сувремени парадокси“ е осуден на петгодишна робија на Голи Оток, а во 1965 година оди на лекување и останува во Бугарија. Во 1968 г. син му Миле Марковски и неговата фамилиjа се протерани од Македониjа во Бугариjа.

Во Бугариjа Венко Марковски е примен за пратеник во Народното собрание, за член на Соjузот на бугарските писатели, за член на Бугарската акадeмиjа на науките. Има награди: „Херој на Бугариjа“, „Херој на социјалистичкиот труд“, „ов“ и др.

Заради творештвото на бугарски jазик Титова Jугославиjа го прогласува за предавник на македонскиот народ. По 1975 г. е обезбедуван од бугарските тајни служби, бидејќи имало информација дека му е загрозен животот од УДБ-а.

Во интервју за Бугарската Телевизија во 1986 година, Марковски изјави дека македонскиот народ не постои, дека не постои ни македонскиот јазик.

Творештво

Во „Народни бигори“ и „Огинот“, песните на Марковски се под влијание на народната песна и по карактер се љубовни песни, испреплетени со национално-ослободителни мотиви и национално-ослободителни песни. Подоцна, Марковски потпаѓа под силно влијание на социјалистичкиот реализам и во социјал-реалистички стил пишува пофални песни, посветени на Тито, додека беше на македонска страна, и некои песни, посветени на Бугарската комунистичка партија, кога премина на бугарска страна.

Освен поезија, Марковски ги напишал историските книги „Преданија заветни“ (историјата на Бугарија од 681 до 9 септември 1944 година во стихови), „Крвта вода не станува“ и др. Преданијата се издадени и на руски јазик во Москва (1981 г.).

На македонски јазик

Во Бугарија

• "Народни бигори" (1938 г., издадена во Софија)
• "Огиноть" (1938 г., издадена во Софија)
• "Илиндень" (1940 г., издадена во Софија)
• "Луня" (1940 г., издадена во Софија)

Во Македониjа

• "Елегии"
• "Гоце"
• "Чудна е Македонија",
• "Гламји"
• "Климе",
• "Над пламнати бездни"
• "Сказна за резбарот".

На бугарски jaзик

• "Орлицата" (1941 г.)
• "Истината е жестока" (1968 г.)
• "Легенда за Гоце" (драма, изведена во Народниот театар "Иван Вазов")
• "Крвта вода не станува" (1971 г., 1981 г., 2001 г. - одговор на книгата "Историjа на македонскиот народ") и др.
• "Преданиjа заветни" (1979 г.), ,
• сонетните венци "Бунтовни воштеници", "Вековни врволици" и "Судбовни маченици"

• "Голи оток - островот на смртта" (1984 г., на англиски jазик, издадена во САД)

Надворешни врски

• „Огинот“
• „Крвта вода не станува“
• Биографија на Марковски на ДПМ
• Покаянието "Крвта вода не станува", доц. Пламен Павлов, историчар, предговор од книгата на Венко Марковски
• Античко-македонската свест кај Македонците од 20 век, Александар Донски, Македонско Сонце
• 25 мај 1954 - праизведба на првата македонска опера „Гоце“, либрето Венко Марковски
• „Македонски Фауст“, Младен Србиновски
• „Венко е парадигма за фаустизмот“, Младен Србиновски, Нова Македониjа, Броj 526
• Спомени за дедо ми, Вени Марковски (бугарски)
• „Идејата за јазикот во Македонскиот литературен кружок - естетски и идеолошки аспекти“, Јулија Митева (бугарски)

Why are we here?
All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License
This page is cache of Wikipedia. History